86. rocznica Krwawego Poniedziałku w Częstochowie. Nowe tablice i hołd

W centrum Częstochowy odbyły się oficjalne uroczystości pamięci jednej z najtragiczniejszych zbrodni z początku II wojny światowej; w tym roku zaprezentowano też nowe tablice informacyjne i oddano hołd odnalezionym ofiarom.

• Zobacz, jak Częstochowa upamiętnia “Krwawego Poniedziałku”
• Przejdź śladem ofiar - Cmentarz Komunalny i zbiorowa mogiła

Zobacz, jak Częstochowa upamiętnia “Krwawego Poniedziałku”

Przed tablicą pamięci na placu Jana Pawła II władze miasta wspólnie z muzealnikami przypomniały wydarzenia z 4 września 1939 roku. W uroczystości, która odbyła się w asyście funkcjonariuszy Straży Miejskiej, reprezentował Miasto zastępca prezydenta Ryszard Stefaniak. Towarzyszyła mu wiceprzewodnicząca Rady Miasta Małgorzata Iżyńska.

Podczas spotkania oficjalnie zaprezentowano nowe, wolnostojące tablice informacyjne przygotowane przez Urząd Miasta we współpracy z Muzeum Częstochowskim. Tablice zawierają opis wydarzeń z tamtego dnia oraz reprodukcje zdjęć wykonanych podczas tragedii.

Przejdź śladem ofiar - Cmentarz Komunalny i zbiorowa mogiła

Po części przy pomniku delegacja miejska przeszła na Cmentarz Komunalny, gdzie zapalono znicze i złożono kwiaty na zbiorowej mogile 13 ofiar. Szczątki tych osób znaleziono podczas prac renowacyjnych na placu przed Archikatedrą.

Fotografie z miejskich obchodów wykonał Łukasz Kolewiński/UM.

Historia tamtych dni jest dramatyczna i wciąż nie do końca wyjaśniona. 3 września 1939 roku do Częstochowy wkroczyły oddziały niemieckiej 46. Dywizji Piechoty. Następnego dnia doszło na ulicach do wymiany ognia, w której zginęło 12 Niemców, a 39 zostało rannych. Według danych z Archiwum Państwowego przyczyną strzelaniny mógł być brak doświadczenia niemieckich szeregowych, co - jak podaje archiwum - mogło sprowokować późniejsze, brutalne działania okupanta.

W odwecie Niemcy rozpoczęli masowe aresztowania mieszkańców Częstochowy oraz osób, które schroniły się w mieście z okolicznych miejscowości. Zatrzymanych prowadzono na place, do opuszczonych koszar i szkół. W różnych punktach miasta, m.in. na dzisiejszych placach Daszyńskiego, Biegańskiego oraz przed Archikatedrą, okupanci rozstrzeliwali ludzi, rzucali granaty i zadawali śmiertelne rany bagnetami. Wśród ofiar znaleźli się także dzieci.

“Krwawego Poniedziałku”

Dokładna liczba pomordowanych pozostaje nieustalona. Do tej pory odnaleziono szczątki około 240 osób, w tym osób pochodzenia żydowskiego, ale liczba ofiar mogła sięgnąć nawet pół tysiąca. Badania nad tą jedną z największych zbrodni popełnionych przez Niemców we wrześniu 1939 roku wciąż trwają.

W organizacji i przypomnieniu tych wydarzeń udział miały miejskie instytucje: Urząd Miasta oraz Muzeum Częstochowskie. Archiwum Państwowe pozostaje jednym z kluczowych źródeł dokumentujących przyczyny i przebieg tamtych dramatycznych dni.

Na podstawie: Urząd Miasta Częstochowa