Prawie 200 prac o Częstochowie. Triennale nie będzie łagodne

W czterech salach Miejskiej Galerii Sztuki trwa układanie wystawy, która nie zamierza sprowadzać Częstochowy do pocztówkowych widoków. Przygotowano blisko 200 prac około 50 artystów – od malarstwa i grafiki po fotografię oraz instalacje. Wśród nich znajdą się także wspomnienia mieszkańców o miejscach ważnych, zapomnianych, a czasem już nieistniejących. Otwarcie ekspozycji zapowiada się jako jedno z najważniejszych wydarzeń kulturalnych tej jesieni.

• Prawie 200 prac zamiast pocztówkowego obrazu miasta
• Sacrum zapisane w podwórkach i miejscach z pamięci
• Wernisaż przy alei Najświętszej Maryi Panny

Prawie 200 prac zamiast pocztówkowego obrazu miasta

Dwunasta edycja Triennale Sztuki Sacrum nosi tytuł „Tutejszość: topografie”. Temat nawiązuje do jubileuszu 200-lecia połączenia Starej i Nowej Częstochowy, ale nie ogranicza się do historycznej rocznicy. Organizatorzy chcą pokazać, co oznacza bycie stąd – z całym zestawem przywiązania, zachwytu, trudnych wspomnień i codziennych doświadczeń.

Na ekspozycji znajdą się prace około 50 autorów reprezentujących różne pokolenia. Są wśród nich artyści mieszkający w Częstochowie, osoby związane z miastem rodzinnie oraz twórcy, którzy wyjechali na studia, a później wrócili i kontynuowali tu działalność artystyczną lub dydaktyczną.

Wśród zaproszonych artystów znaleźli się między innymi Bartosz Frączek, Jacek Łydżba, Jerzy Kędziora, Janusz Knorowski, Marian Pank, Wojciech Prażmowski, Jacek Sztuka i Krystyna Szwajkowska. W galerii pokazane zostaną również fotografie Grzegorza i Maćka Skowronków.

O skali wydarzenia mówi Jarosław Kweclich, członek Rady Programowej Triennale:

„Pokazujemy prace różnych pokoleń – od najmłodszych do najstarszych. Wszystkich łączy Częstochowa”.

Organizatorzy nie obiecują jednak wystawy łatwej w odbiorze. Robert Jasiak, pełniący obowiązki dyrektora Miejskiej Galerii Sztuki, zapowiada ekspozycję, która może wywołać różne reakcje.

„Będzie to wystawa nieoczywista, niektórych będzie pewnie uwierać, w niektórych momentach będzie szorstka”.

To ważna zapowiedź dla osób, które spodziewałyby się wyłącznie estetycznych widoków miasta. Aleksander Wierny, naczelnik miejskiego Wydziału Kultury i Sportu, podkreśla, że na wystawie nie chodzi o banalne przedstawienia Częstochowy. Prace mają dotykać także tematów trudnych i emocji, o których mieszkańcy nie zawsze mówią otwarcie.

Sacrum zapisane w podwórkach i miejscach z pamięci

Tytułowe sacrum nie oznacza wyłącznie religijnego wymiaru wystawy. Ma odnosić się do wyjątkowych przeżyć związanych z codziennością i konkretnymi miejscami. Według Małgorzaty Piaseckiej, członkini Rady Programowej, chodzi o odnajdywanie czegoś nadzwyczajnego w przestrzeni, w której ludzie żyją na co dzień.

„Miejsce jest nie tylko zapisem kartografii, jest przeżyciem i tak je rozumiemy”.

Dlatego twórcy ekspozycji poprosili o głosy nie tylko artystów. Kilka miesięcy przed otwarciem Miejska Galeria Sztuki zachęcała mieszkańców do dzielenia się wspomnieniami związanymi z konkretnymi punktami Częstochowy. Mogły to być miejsca powszechnie znane, ale także zaułki, podwórka, przejścia i lokalizacje, które pozostały już tylko w pamięci.

Nadesłane refleksje i doświadczenia staną się częścią ekspozycji. Jak wyjaśnia kuratorka Joanna Matyja, apel był skierowany do wszystkich, nie tylko do osób zajmujących się sztuką.

„Każdy mógł się wypowiedzieć na temat naszego miasta. Efekty stanowią integralną część ekspozycji”.

Takie uzupełnienie może sprawić, że zwiedzający odnajdą na wystawie nie tylko nazwiska artystów, lecz także własne skojarzenia. Częstochowska topografia zostanie pokazana przez obrazy, fotografie, instalacje i osobiste opowieści – również te dotyczące miejsc, których nie da się już zobaczyć podczas spaceru.

Barbara Major, jedna z kuratorek, określa tę perspektywę jako „moją, twoją częstochowskość”. W jej ujęciu tutejszość nie jest jednym, wspólnym obrazem miasta. Składa się z wielu punktów, historii i sposobów przeżywania tej samej przestrzeni.

Wernisaż przy alei Najświętszej Maryi Panny

Prace aranżacyjne trwają w siedzibie Miejskiej Galerii Sztuki przy al. NMP 64. Wystawa połączy różne dziedziny sztuki, między innymi malarstwo, grafikę, fotografię i instalacje. Jej twórcy chcą, aby zwiedzanie nie kończyło się na szybkim obejrzeniu kolejnych sal.

Joanna Matyja zwraca uwagę, że ekspozycję trzeba będzie odbierać uważnie, być może wracać do niej więcej niż raz. Ten sposób patrzenia ma później przenieść się także na codzienne spacery po Częstochowie – na dostrzeganie szczegółów, miejsc i emocji, które zwykle pozostają na dalszym planie.

Wernisaż odbędzie się w czwartek, 17 września, o godz. 18.00. Jeśli pozwoli na to pogoda, część otwarcia zostanie zorganizowana na zewnątrz. Miejska Galeria Sztuki przygotowuje z tej okazji specjalny element wydarzenia.

Triennale będzie dostępne dla zwiedzających do 15 listopada. W czasie trwania ekspozycji zaplanowano oprowadzania kuratorskie, spotkania z artystami oraz premierę katalogu towarzyszącego wystawie.

na podstawie: Urząd Miasta Częstochowa.