Co to jest franczyza?

Franczyza odnosi się do postanowień umowy, na mocy których jedna strona (franczyzodawca) zezwala drugiej stronie (franczyzobiorcy) na używanie jej znaków towarowych (lub nazw handlowych) i innej własności intelektualnej, jak również pewnych procesów i systemów biznesowych.

Biznes franczyzowy może obejmować produkcję i marketing towaru lub usługi zgodnie z już ustalonymi kryteriami franczyzodawcy. Innymi słowy, właściciel marki przyznaje franczyzobiorcy prawo do korzystania ze swojego modelu biznesowego, w tym marki, oraz do sprzedaży swoich produktów i usług klientom.

Jak działa franczyza?

Franczyza to strategia marketingowa i obecnie bardzo popularne narzędzie służące do ekspansji marki. Kiedy firma o sprawdzonym modelu biznesowym chce rozwijać swoją działalność, zwiększając swój udział w niektórych rynkach, może rozważyć otwarcie takiej działalności na swoje produkty lub usługi.

Franczyzobiorca płaci franczyzodawcy prowizję lub jednorazową opłatę zwaną ryczałtem. W czasie trwania umowy pierwszy z nich dzieli pewien procent przychodów (dochodu brutto) z drugim, zgodnie z umową. Opłata ta nazywana jest tantiemem lub opłatą licencyjną. Więcej o tym, jak działa franczyza, znajdziesz na portalu branżowym Franczyza w Polsce.

Termin odnosi się do bardzo różnych ustaleń biznesowych. Ważne jest, aby dokładnie zrozumieć, co jest Ci oferowane.

Franczyza w formacie biznesowym

Biznes franczyzowy jest najbardziej rozpowszechnioną formą współpracy. Właściciel firmy (franczyzodawca) udziela innej osobie lub firmie (franczyzobiorcy) licencji na wykorzystanie ich pomysłu na biznes - często na określonym obszarze geograficznym.

Franczyzobiorca sprzedaje produkty lub usługi franczyzodawcy, handluje pod jego marką lub nazwą handlową i korzysta z pomocy i wsparcia współpracownika. W zamian odbiorca zwykle płaci dawcy opłatę wstępną, a następnie procent od przychodów ze sprzedaży.

Franczyzobiorca jest właścicielem prowadzonego przez siebie punktu sprzedaży. Ale franczyzodawca zachowuje kontrolę nad tym, w jaki sposób produkty są sprzedawane oraz jak realizowany jest ich pomysł na biznes. Do znanych firm oferujących tego typu franczyzy należą Prontaprint, Dyno-Rod i McDonald’s.

Różne rodzaje relacji sprzedażowych są czasami nazywane franczyzami. Na przykład:

• Dystrybucja - sprzedajesz produkt, ale zwykle nie handlujesz pod nazwą franczyzy. Masz większą swobodę w prowadzeniu firmy.
• Agencja - sprzedajesz towary lub usługi w imieniu dostawcy.
• Licencjobiorca - posiadasz licencję, która daje Ci prawo do wytwarzania i sprzedaży produktu licencjodawcy. Zwykle nie ma dodatkowych ograniczeń dotyczących sposobu prowadzenia firmy.

Marketing wielopoziomowy

Niektóre firmy oferują franczyzy, które są naprawdę wielopoziomowymi programami marketingowymi. To tutaj dystrybutorzy samozatrudnieni sprzedają towary w imieniu producenta. Otrzymujesz prowizję od każdej zrealizowanej transakcji, a także od sprzedaży dokonanej przez innych rekrutowanych przez Ciebie dystrybutorów.

Należy pamiętać, że niektóre programy marketingu wielopoziomowego mogą być nieuczciwe lub nielegalne.

Zalety biznesu franczyzowego

• Możesz sprawdzić, jak skuteczne są inne franczyzy, zanim się zaangażujesz. Biznes oparty jest na sprawdzonym pomyśle.

• Korzystanie z uznanej marki i znaków towarowych.

• Franczyzodawca zapewnia wsparcie - zwykle obejmuje szkolenia, pomoc w założeniu firmy i bieżące rady.

• Zwykle masz wyłączne prawa na swoim terytorium. Franczyzodawca nie sprzedaje żadnych innych franczyz na tym samym terenie.

• Finansowanie biznesu może być łatwiejsze. Banki są czasami bardziej skłonne do pożyczania pieniędzy na zakup franczyzy cieszącej się dobrą reputacją.

• Możesz czerpać korzyści z komunikacji, dzielenia się pomysłami oraz otrzymywania wsparcia od innych franczyzobiorców w sieci.

• Możesz wykorzystać wcześniej nawiązane relacje z dostawcami.

• Koszty mogą być wyższe, niż się spodziewasz. Płacisz stałe opłaty za usługi zarządzania i być może będziesz musiał zgodzić się na zakup produktów od franczyzodawcy.

• Umowa franczyzy zwykle zawiera ograniczenia dotyczące sposobu prowadzenia działalności. Możesz nie być w stanie wprowadzić zmian dostosowanych do lokalnego rynku.

• Franczyzodawca może zbankrutować.

• Inni franczyzobiorcy mogą stworzyć marce złą reputację, więc proces rekrutacji musi być dokładny.

• Możesz mieć trudności z czerpaniem zysków ze swojej umowy - możesz ją sprzedać tylko osobie zatwierdzonej przez franczyzodawcę.

• Wszystkie zyski (procent sprzedaży) są zwykle dzielone z franczyzodawcą.